Categories: مصاحبه ها
تاریخ: نوامبر ۱۲, ۲۰۱۶

نام خبر: برجام دستاوردهای مثبت زیادی داشته است

نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی‌گفت: اگر قرار است بدعهدی‌ها ادامه یابد مجلس باید حداقل برخی ضوابط را برای وزارت خارجه تعیین کند تا آمریکایی‌ها احساس نکنند الی‌الابد قرار است اینها بدعهدی کنند و ما نگاه کنیم.


جزئیات خبر:

مصطفی کواکبیان نماینده تهران و عضو فراکسیون امید مجلس شورای اسلامی‌شامگاه پنج‌‌شنبه در برنامه دست‌خط، اظهار داشت:‌ ۸۵ درصد از مراجعات مردمی‌درخواست شغل از ما است. من فکر می‌کنم این موضع گویای مشکل اصلی جامعه است. افرادی که لیسانس، فوق‌لیسانس و فارغ‌التحصیلان بیکار هستند. این یکی از دردهایی است که باید به طور جدی پیگیر باشیم.

اکنون که با مردم حشر و نشر دارید و خودتان هم از یک خانواده ضعیف بلند شدید، فکر می‌کنید مهمترین مشکل مردم چیست؟
بعد از افتتاح مجلس در محل روزنامه دفتری افتتاح کردیم که به عنوان دفتر ارتباطات مردمی‌است. متوسط روزانه ۳۰-۲۰ نفر هم مراجعه می‌کنند. باور بفرمایید ۸۵ درصد اینها از ما شغل می‌خواهند، من فکر می‌کنم خود این گویای مشکل اصلی جامعه است.
افرادی نیست که زیر دیپلم باشند. افرادی که لیسانس، فوق لیسانس و فارغ التحصیلان بیکار هستند. این یکی از دردهایی است که باید به طور جدی پیگیر باشیم.

۷ اردیبهشت امسال در دور دوم انتخابات به اهواز رفته بودید و با صراحت خاصی گفتید مجلسی می‌سازیم که از فساد هیچ خبری نباشد. ۴ ماه گذشته است و این حرف شما یک پشتوانه ذهنی و فکری داشت، کار جدیدی را در مجلس شروع می‌کنید؟
بله، ما یک فراکسیون شفاف‌سازی راه انداختیم.

این در مجلس‌های دوره قبل بوده است؟
خیر، البته بوده است اما مبارزه با مفاسد اقتصادی بود و تحت عنوان فراکسیون شفاف‌سازی نبود. تا الان هم با مسئولین دستگاه‌های نظارتی همانند دیوان محاسبات، سازمان بازرسی ملاقات‌ها و مکاتباتی داشتیم و پیگیر ماجرا هستیم. البته ابتدای مجلس که وارد شدیم با بحث فیش‌های نجومی‌مواجه شدیم که مشکل عجیبی بود.
پزشکان هم از جمله حقوق‌بگیران نجومی‌بوده‌اند.

گفتید حقوق‌های نامتعارف ظلم و خندیدن به مردم است.
بله. واقعاً همین است. من اخیراً یک جایی گفتم که به رئیس محترم مجلس گفته بودم که دستگاه نظارتی خواب بودند ولی ایشان توجیه می‌کردند که نه مشغول فعالیت و کار بودند. بعد از این که گزارش کمیسیون اصل ۹۰ مجلس در مجلس قرائت شد، گزارش دیوان محاسبات هم قرائت شد، لذا من گفتم من اشتباه کردم و اینها خواب نبودند بلکه کاملاً بیهوش بودند.
دستگاه‌ها توجیه هم می‌کنند من در جایی گفتم بر فرض که مقررات هم باشد انصاف کجا رفته است؟ البته بگویند عدد هم خیلی کم است کلا مثلا ۴ دهم درصد مدیران

من کار و اقدامات دستگاه‌های نظارتی را زیرسوال نمی‌برم، قطعا محترم است. ولی گزارش دیوان محاسبات شما را اغنا کرد که تنها ۴ دهم درصد این مسئله را داشتند؟
بله ولی بحث این است که بالاخره اینها بعد از اینکه ماجرا از سایت‌ها شروع شد تازه جدی شدند. شاید در سال‌های قبل بررسی‌هایی انجام می‌دادند اما به این دقت و جدیت نبودند.

بعد هم گفتند اکثراً قانونی بوده است. هم سر این ماجرا و هم سر ماجرای املاک
بله. این هم یک ماجرایی است که در این چند ماه مطرح شد. دوستان از لحاظ تعداد مدیران همان ۴ دهم درصد می‌شود چون مجموعه مدیران کشور را محاسبه می‌کنند و می‌بینند این تعداد به یک درصد هم نمی‌رسد اما بحث این است که افکار عمومی‌خیلی کمتر از این را هم نمی‌تواند هضم کند. می‌گویند چه مبنایی دارد، حقوق‌هایی را که می‌گوییم همه بالای ۲۰ میلیون بوده، یعنی بین ۱۰و ۲۰ میلیون هم ما ممکن است خیلی حقوق‌ها را داشته باشیم این درصد را توجه داشته باشید. ۴ دهم درصد مدیران حقوق بالای ۲۰ میلیون دریافت می‌کردند.

یعنی ممکن است افرادی باشند که ۱۹ میلیون حقوق بگیرند؟
بله. آمار این گونه گزارش شده است. برخی دستگاه‌ها همانند پزشکان در وزارت بهداشت این آمار بیشتر جلوه کرده است. در برخی از دستگاه‌ها بیشتر و در برخی دستگاه‌ها کمتر بوده است. برخی مواقع هم ظاهر قانونی دارد. همان مسئله‌ای که درباره صندوق توسعه ملی است که قانوناً این اختیار به آنها داده شده بوده ولی من می‌گویم مثلاً در دانشگاه‌ها هیئت امنا اختیار دارد که هر مقداری برای رئیس دانشگاه حقوق تعیین کند و حتی برای اساتید همچنین است ولی این هیئت هیچ‌گاه حقوق رئیس را ۱۰۰ میلیون تعیین کرده است؟
این مسئله تنها برای این دولت نیست. پول اولیه که از ۲۷ میلیون در ۸-۷ سال قبل شروع شد، همان هم زیاد بود. سال به سال درصدی بالا بردند تا ۵۶ میلیون برسد.

شما می‌گویید عزم خود را جزم کردید که فساد در این دوره نباشد و فراکسیون تشکیل شد. بعد از این حقوق‌های نجومی‌اتفاقی رخ داد و یکی از نمایندگان نطقی در دفاع از یکی از کسانی که در لیست حقوق‌های نجومی‌بودند، انجام داد و گفتند سر سفره انقلاب بودند و سهم خود را برداشته است.
این جمله را خدایی بیان نکردند ولی صحبت خوبی نکردند و من این را به خود ایشان هم گفتم. من به جناح‌ها کاری ندارم ولی حداقل باید چند نفری اعتراض می‌کردند. من خودم بعد از نطق به ایشان گفتم. موضوع بحث چیز دیگری بود و وزیر ارتباطات آمده بود و درباره فضای مجازی و سایت‌ها صحبت می‌کردند. ایشان می‌خواستند درباره این موضوع صحبت کنند که تمام نطق وی متمرکز روی این بحث شد و این خوب نبود

به شما چه گفتند؟
بالاخره باید بپذیریم که تجربه هم نداشتند. تازه وارد مجلس شدند و تقصیری هم نداشت، خواستند بگویند که این سایت‌ها غیراخلاقی می‌نویسند، رئیس جلسه هم چند باری تذکر دادند. بعد این جمله اصلاح شد. این که «ما بیشتر از این سهم‌مان بوده است» را واقعاً ایشان نگفته بود. باید اخلاقی برخورد شود ولی نطق ایشان هم خوب نبود.

به عنوان نماینده مردم تهران، چیزی درباره املاک نجومی‌انجام دادید؟
بله، در این زمینه هم به مردم شریف تهران و ملت ایران می‌گویم که حدود ۱۵-۱۴ نفر هستیم که تحقیق و تفحص از شهرداری تهران را امضا کردیم. بالاخره با دوستان شهرداری کینه شخصی نداریم و این مسئله از سوی مردم باید بررسی و شفاف‌سازی شود.
در این زمینه هیئت تحقیق و تفحص تشکیل دادیم البته باید این به کمیسیون عمران برود و تصویب شود و بعد وارد صحن علنی مجلس شود.

پیشنهاد دادید؟
بله، الان در کمیسیون عمران است و وقتی تصویب شد وارد صحن علنی می‌آید. همین‌طور که درباره صندوق ذخیره فرهنگیان انجام دادیم که تحقیق و تفحص انجام گیرد.

من به یاد دارم این را از مجلس هشتم پیگیر بودید.
بله. همین آقای حاجی بابائی وزیر بودند. دوستانی هم ناراحت شدند و من گفتم شفاف‌سازی کار بدی نیست. خیلی جدی گرفته نشد و الان خوشبختانه مجلس تصویب کرد و باید بررسی شود. به قول شما ما کاری به جناح‌ها نداریم، بحث دولت‌ها نیست و بحث ساختاری است که وجود دارد.
من جمله‌ای در مجلس داشتم که تا فساد کفن نشود این وطن وطن نشود. واقعا به این معتقد هستم. اگر فساد سیستماتیک شود و ساختاری شود قطعی بدانید که پایه‌های نظام شل می‌شود.

چند وقت پیش آقای توکلی جای شما نشسته بودند و می‌گفتند باید بگویم که سیستماتیک شده است.
خدا کند این مسئله حل شود.

ترکیب مجلس الان چگونه است؟
بازهم من یک جمله دارم، توهین هم نخواستم به کسی شود، من اعتراف می‌کنم که اشتباه محاسباتی داشتیم. ما فکر می‌کردیم حداقل آن ۱۵۶ فرمی‌که برای ما امضا کردند همه در فراکسیون ما هستند ولی من می‌گویم ۵۰-۴۰ نفر دیگر سلام ما را علیک نمی‌گویند. در مجلس آمدند اما به هر دلیلی در فراکسیون حاضر نشدند.
البته ممکن است در آینده اتفاقات دیگری رخ دهد. فعلاً ما حدود ۱۲۰ نفر فراکسیون امید هستیم. حدود ۹۰ نفر فراکسیون اصولگرا به معنای اخص هستیم. حدود ۸۰-۷۰ نفر هم می‌گویند مستقل هستیم ولی هیچ‌گاه در مجلس فراکسیون مستقلین نداشتیم.
عموم این‌ها هم می‌گویند با آن دوستان اصولگرایان فراکسیون ولایت را تشکیل دادیم. اگر این گونه بگوییم اکثریت با آن جریان است ولی اگر مستقلین را در نظر نگیریم ما اکثریت هستیم اما رای مستقلین تاثیرگذار است.

آن که می‌خواستید رئیس مجلس باید اصلاح‌طلب شود نشد.
اشتباه محاسباتی داشتیم و گمان می‌کردیم کسانی که به لیست ما آمدند حتماً پایبند هستند ولی مشکل کشور ما این است که حزب به معنای واقعی جا نیفتاده است. اگر تحزب شکل گیرد به فرد کار نداریم و آن حزب آبرویش می‌رود ۴ سال دیگر می‌خواهد رای بگیرد. لذا حزب می‌آید لیستی را معرفی می‌کند حتماً باید این لیست تابع آن فراکسیون و حزب و آن جریان سیاسی باشد.

آقای عارف حال‌شان چطور است؟ شنیدم مقداری دلخور و ناراحت هستند.
درباره این مسئله از خودشان بپرسید.

ما چند باری دعوت کردیم و خیلی هم دوست داریم به برنامه ما بیایند اما نیامدند.
من فکر نمی‌کنم دلخوری باشد و اگر دلخوری باشد از همین نوعی است که بنده می‌گویم و الا دلخوری خاصی وجود ندارد.
ایشان آدم بزرگواری هستند و اصلاً دنبال این چیزها نیستند اما گفته می‌شود. به خاطر قضایایی که در انتخابات ریاست جمهوری و بعد مجلس بود. اخیراً سیاست‌های کلی انتخابات را حضرت آقا ابلاغ کردند. سیاست‌های مهمی‌بودند ، ۱۸ بندی که به نظرم بهانه از دست تمام جناح‌ها خارج است. همه موارد مشخص است و مجلس، دولت و شورای نگهبان باید بنشینند و بنویسند تا دم انتخابات نباید دعوای این را داشته باشیم که این میزان ردصلاحیت شد و ...

شما عضو کمیسیون امنیت ملی هم هستید. برنامه‌ای دارید که قوی باشد.
این سیاست‌ها البته چند سال است که مطرح شده است که به مجلس بیاید. طول کشید.

امیدواریم که این طول کشیدن پخته‌اش کرده باشد.
مجمع تاکید داشت دقیق‌تر باشد و بعد هم مقام معظم رهبری. به نظر من سیاست‌های ۱۰۰ درصد قرص و محکم است به شرطی که ما تفاسیری نکنیم که خلاف نظر خود رهبری باشد. زیرا همین الان هم که مطرح شده است خیلی تفاسیر از آن می‌آید.

باید هم دولت و هم مجلس و شورا بنشینند تا قانون شود.
باید قانون شود. قانون هم شفاف شود، متریک شود. از لحاظ تفسیری هم مو لای درزش نرود که یکی یک تفسیر داشته باشد و دیگری تفسیردیگر. من واقعا معتقدم که خیلی از مباحثی که مقام معظم رهبری فرمودند با توجه به تجارب ۳۸-۳۷ ساله انتخابات است. خیلی موارد را دیدند. من معتقدم که از مجموع حوادث این مدت آسیب‌شناسی کردند.حتی این نکته مثلاً نماینده‌ای که به مجلس آمد باید سازوکاری در نظر گرفته شود که اگر این نماینده به فساد اخلاقی و اقتصادی و سیاسی و ... رسید باید نظارت شود. رهبری به خود نمایندگان اجازه دادند هیئت نظارت بر رفتار نمایندگان نظارت کنند اما به نظر من محکم‌تر باید عمل شود و شوخی‌بردار نباشد.

بند دخالت نکردن ارگان‌های مختلف واقعاً مهم است.
نیروهای مسلح و قوای سه گانه را تاکید داشتند در این جناح‌بندی سیاسی نباشند. هیچ کسی نمی‌گوید سیاسی نباشند بلکه در جناح‌بندی‌های سیاسی نباشند.

قبول کنید این ریل‌گذاری که شما می‌کنید خیلی مهم است.
به نظر من مهم‌ترین کارهای مجلس دهم همین ریل‌گذاری است.
وزارت کشور لایحه جامع انتخابات را قبل از ابلاغ این سیاست‌ها به صورت پیش‌نویس به دولت برده است. هنوز در دولت بحث نشده است. نظرم این است که این سیاست‌ها ابتدا باید در خود کمیسیون سیاسی دولت پخت و پز شود و بعد در صحن علنی دولت و بعد به مجلس بیاید. این کار باید زودتر انجام شود.

به ۹۶ می‌رسد؟

به این انتخابات شاید نرسد ولی ساختار اساسی پیدا می‌کند که قطعاً در سال ۹۸ بر مبنای این سیاست‌های کلی می‌توانیم قسم بخوریم که آسیب‌شناسی اصلی انجام شده است. نکات زیادی در این بحث وجود دارد.

موضوع استعفای آقای جنتی مطرح شد گفتند با شما برای ارشاد صحبت شده است.
من از سایت‌ها خواندم و با من صحبتی نشده است و حتی من به مزاح به نمایندگان گفتم که احتمالاً نقشه کشیدید من را از مجلس بیرون کنید. ما فعلا در مجلس هستیم.




«بیش از هر چیز سلامتی ایشان را از خداوند متعال خواهانم و آرزوی موفقیت در تمام مراحل زندگی خصوصاً زندگی سیاسی ایشان را می‌خواهم و می‌دانم برای تحقق این امر احتیاج به صبر و گذشت و شکیبایی من نیز لازم است.»
این دست‌خط همسر شما است
.
دختر خانم شما نوشتند «با تمام وجود خوشحالم و شاکر خدا که پدری همچون شما، باگذشت و فداکار دارم و همیشه از خدای منان آرزوی سلامتی و موفقیت را برای شما خواستارم. انشاءالله در تمام مراحل زندگی همانند همیشه موفق و همیشه سایه شما بالای سر من و مجید و مادرم باشد. بابت همه چیز در زندگی متشکرم.»
آقا مجید هم نوشتند که «به نام خدا با سلام و عرض خسته نباشید، من از آقای کواکبیان تشکر می‌‌کنم و انشاءالله هدف و آرزویی دارند به آن برسند و انشاءالله تا ۱۲۰ سال عمر از خدا بگیرند و بتوانند برای مردم و نظام خدمت کنند»

اخوی شهید شدند و شما با حاج خانم اخوی وصلت کردید.
ایشان عقد کرده بودند و عروسی نکرده بودند. در آن فاصله اخوی به جبهه رفتند و شهید شدند.

در کدام عملیات بود؟
عملیات خاصی نبود و ابتدای جنگ بود. البته من زودتر از ایشان به جبهه رفته بودم.

از شما کوچک‌تر بود؟
۴ سال از من بزرگ‌تر بودند. ۳۱ شهریور سال ۵۹ جنگ شروع شد و من ۱۷ مهر به جبهه رفتم. البته من در آن زمان دانش‌آموز سال آخر دبیرستان بودم. یک هفته بعد اخوی که در ساری بودند گفتند چرا برادر کوچک‌تر به جبهه برود و من نروم. در کار جوشکاری و کار آزاد بودند. از همان جا اعزام شدند و در بهمن‌شیر یک گروه عراقی کمین کرده بودند و ایشان در آنجا شهید شدند.

حاج خانم با این که شما شرط کردید، جبهه را می‌روید.
من دانشگاه امام صادق هم رفتم، تقریباً دو ماه از سال را جبهه بودم. من به صورت رزمی-تبلیغی می‌رفتم. حتی گاهی در جبهه معلم هم می‌شدم.

چون حوزوی هم می‌خواندید.
بله. بالاخره خیلی از مسئولین دانشگاه اعتقاد داشتند وظیفه اصلی ما درس خواندن است. تاکید هم بر این داشتند. ما هم فکر می‌کردیم جبهه رفتن هم یک وظیفه است.

حاج خانم با این که اخوی شهید شده بودند و احتمال شهادت شما هم بود نگران نبودند؟
چون دست خط از ایشان گرفتید جا دارد تقدیر ویژه از ایشان داشته باشم. من هیچی نیستم و هیچ موفقیتی ندارم ولی حقیقتا از سال ۶۱ که ازدواج کردم و الان ۳۴ سال است، من مدیون فداکاری‌های ایشان هستم و در همه صحنه‌ها من را همراهی کرده است و واقعا من موفقیت خود را مدیون ایشان هستم.

برادر ایشان هم شهید شدند؟
بله. برادر ایشان در شلمچه و کربلای ۵ شهید شده است.

خودتان در فتح‌المبین مجروح شدید؟
نوروز سال ۶۰ بود که عملیات فتح‌المبین شکل گرفت و من هم بیشتر نقش بیسیم‌چی داشتم. عملیات خوبی بود. من خیلی متوجه نشدم که مجروح شدم تا اینکه دیدم در بیمارستان اصفهان هستم.

همرزمان‌تان افراد خاصی بودند؟
فرمانده من الان فرمانده ارشد سپاه استان سمنان است. آقای سید تقی شاه‌چراغی که فرزند نماینده ولی فقیه سمنان هستند و خیلی‌ها نیز شهید شدند.

اگر الان اذن می‌دادند مدافع حرم می‌شدید؟
من معتقدم کسانی که گاهی ایراد می‌گیرند و می‌گویند به سوریه چه کار دارید،‌ اینها عمق گرفتاری‌هایی که داعش برای جهان اسلام به خصوص جمهوری اسلامی‌ایجاد می‌کند را توجه ندارند. اگر در حلب هم بجنگیم یک بخشی دفاع از حرم حضرت زینب (س) است. بخشی برای خودمان است. اگر آنها را در آنجا زمین‌گیر نکنیم در همین کوچه و پس‌کوچه‌های ما داعشی‌ها می‌آیند.

رابطه با حاج خانم و خانواده چطور است؟ چه اندازه برایشان وقت می‌گذارید؟
من نمی‌توانم صداقت نداشته باشم. آن طور که باید حق خانواده را ادا نکردم.

شما قبل از انقلاب سه بار بازداشت شدید. به اندازه‌ای هم بچه بودید که به دادگاه اطفال بردند. چند ساله بودید؟
من حدود ۱۴ سال داشتم. ما مسجدی در محله خود داشتیم که بعدها خودمان اسمش را جهادیه گذاشتیم. یعنی مرکز مبارزات سمنان آنجا بود. مرحوم حاج آقا ادب بود که طلبه جوانی از قم بود و ما دوروبر ایشان را گرفتیم. بیشتر از ایشان خط می‌گرفتیم.
من مسئول گرفتن پیام‌های امام (ره) از تهران به سمنان بودم،‌بعد دستگاهی داشتیم که قدیمی‌بود و تایپ می‌کردیم و تکثیر می‌کردیم دستی. شهربانی سمنان فهمیده بود کار ما است و پدر ما هم متصدی مسجد جهادیه بود. این مسجد از موقوفات آبا و اجدادی ما بود. ما را سه بار دستگیر کردند که مجموعا ۵ روز نشده است. آخرین بار گفته بودند به دلیل کم بودن سن، پرونده مختوم است.

شانس آوردید. حزب جمهوری اسلامی‌هم رفتید. آن زمان نماینده این حزب در سمنان چه کسی بود؟
حاج آقا ادبی که گفتم مسئول این حزب بود. بعدا یک حاج آقا عبددوست بود. بعدا یک حاج آقا نعیم آبادی که الان امام جمعه‌اند. دبیر استان بودند و من هم در طول این دوره قائم مقام بودم.

به شدت شهید بهشتی را دوست داشتید و از سمنان با مردم به جماران می‌روید و شعار می‌دهید خمینی بت شکن بت جدید را بشکن. منظورتان بنی‌صدر بود. امام (ره) عکس‌العملی نداشتند؟
بله، این هم خاطره جالبی است. بنده چون مسئولیت حزبی داشتیم از همان جا با حدود ده اتوبوس مردم سمنان را برای زیارت حضرت امام (ره) به جماران بردیم. با بلندگوها این شعار را به مردم در اتوبوس یاد دادم. وقتی وارد جماران شدیم حضرت امام (ره) داشتند دست تکان می‌دادند. یک عده قبل از ما رفته بودند و شعار روح منی خمینی و بت‌شکنی خمینی را سرمی‌دادند.
ما که وارد شدیم یکصدا این شعار را عوض کردیم. خمینی بت‌شکن بت جدید را بشکن. حضرت امام (ره) یک دستی داشتند تفقد می‌کردند. وقتی این شعار را گفتیم ایشان دو دست خود را بالا آوردند و لبخندی هم بر لبانشان نشست. احساس کردیم این شعار گرفته است و همان روز ساعت ۲ وقتی رادیو اخبار را پخش کرد با این شعار بود.
من چند باری از سوی دانشگاه امام صادق (ع) خصوصی خدمت امام (ره) رسیده بودم اما بیشتر ملاقات‌های ما عمومی‌بود. بعد از ملاقات عمومی‌بیرون آمدیم،‌ شهید سید عبدالکریم‌هاشمی‌نژاد ملاقات خصوصی با امام (ره) داشت که از اتاق بیرون آمدند و ما جلوی ایشان را گرفتیم و نظر امام را از طریق ایشان جویا شدیم. ایشان گفتند آقایی از علما آمده بود و از بنی‌صدر حمایت می‌کرد و بعد امام خطاب کردند که چه می‌گویید مگر ندیدید مردم سمنان امروز چه شعاری دادند؟ من فهمیدم خیلی تاثیر گذاشته است. امام به افکار عمومی‌ توجه داشتند. تیزهوشی داشتند که خیلی راحت افکار عمومی‌را متوجه می‌شدند.

آخرین باری که به مناطق محروم رفتید چه زمانی بود؟
من معتقدم که تهران ما یک پوست رویی و یک زیر پوست دارد. ما چهار فرمانداری غیر از فرمانداری تهران داریم. اسلام‌شهر،‌ شهر ری،‌ شمیرانات و پردیس است. در خود این شهرها فکر می‌کنیم چون در حول تهران هستند وضعیت خوب است اما چنین نیست. ما در خود تهران مناطقی داریم که در محرومیت به سر می‌برند.

پس جدیدا رفتید؟
بله. حتی در خود تهران به عنوان مسئول کمیسیون حقوقی و سیاسی و امنیتی مجمع تهران، به اتفاق نیروی انتظامی‌رفتیم و دیدیم. دوستان افاغنه زیاد هستند و عمده محرومیت‌هایی که در این مناطق داریم از همین جاها نشات می‌گیرد که این افراد هستند.

بعد از ۳۸-۳۷ سال باید از این مناطق داشته باشیم؟
قطعا نباید داشته باشیم. باید یک کار جدی شود.

این فاصله طبقاتی از کجا شروع شد؟
نه این که اصلا اوایل انقلاب نبود. اصلا مدعی بودیم که شکاف‌های طبقاتی را انقلاب اسلامی‌به دلیل ذات عدالت‌خواهی خود حل می‌کند ولی من صادقانه بگویم که هنوز برای دستیابی به قله‌های عدالت فاصله زیادی داریم.

شما به این کار خیر ما چه کمکی می‌کنید؟
نمی‌دانم. در حد بضاعت کمک می‌کنم. ما در حد یک میلیون تومان کمک خواهیم کرد.

تشکر. آقای کواکبیان دولت آقای روحانی را در این تقریبا ۴ سال چطور دیدید؟
یک زمانی از دولت مطلوب و ۱۰۰ درصد ایده‌آل نام می‌بریم و من چنین ادعایی ندارم. یک زمانی مقایسه می‌کنیم. من فکر می‌کنم در مجموع نظر مثبتی دارم و حداقل در بحث اقتصادی من نمی‌گویم شاهکار زیادی انجام دادند. مخصوصا در بحث ایجاد اشتغال چنین نمی‌گویم. اما در ثبات قیمت‌ها و ثبات اقتصادی و ثبات نرخ تورم و وضعیت قدرت خرید مردم توفیقاتی بوده است.

در سال ۵۸ مسئول ستاد انتخابات آقای روحانی در سمنان بودید.
بله. در رابطه با حزب بود. چون مسئولیت حزبی داشتیم. ایشان هم کاندیدای حزب جمهوری اسلامی‌بودند.

ایشان همان آقای روحانی هستند یا تغییر کردند؟
به هر حال در این که یک شخصیت انقلابی بود و تلاش می‌کرد مباحث را با خردورزی و عقلانیت پیش ببرد تغییری ایجاد نشده است.

به مجلس آمدید گفتید دولت هم نیاز به خانه‌تکانی دارد. گفتید ۵-۴ وزیر باید عوض شود. هنوز هم این نظر را دارید؟
بله. این عقیده را دارم.

در این ۷ ماه کاری نمی‌توان کرد. فایده‌ای ندارد.
همان زمان هم معتقد نبودم که از طریق استیضاح و برکناری این اقدام را انجام دهیم. خود دولت باید برخی وزرا را تغییر دهد.

خود دولت هم تغییر دهد الان هزینه دارد.
اگر فرد قابلی باشد که بتواند تحولات جدی‌تری در همین مدت ایجاد کند چه اشکالی دارد؟

در چه حوزه‌هایی بیشتر مدنظر شما است؟
نمی‌خواهم باعث کدورت شوم چون با این دوستان داریم کار می‌کنیم. عمدتا در بخش‌های اقتصادی معتقد هستم باید تغییراتی ایجاد شود.

این همه از اقتصاد تعریف کردید.
من می‌خواهم بگویم در مقایسه. در زیرساخت‌ها مشکل جدی داریم. در ثبات نسبی قیمت‌ها و مهار تورم توفیقاتی بوده است.

برجام توانسته توقعات را برآورده کند؟
نباید از ابتدا سطح توقعات را تا این اندازه بالا می‌بردیم.

چه کسی بالا برد؟
نمی‌دانم. شاید رسانه‌ها سبب شدند.

مگر می‌شود ندانید، شما یک فرد سیاسی هستید، چند درصد رسانه‌ها و چند درصد خود آقایان و چند درصد دیگران موثر بودند.
من هیچگاه نگفتم برجام فتح‌الفتوح بود. چنین اعتقادی نداشتم. همیشه می‌گویم اگر برجام نبود چه می‌شد؟ آن سوی قصه را می‌گویم. به نظر من برجام دستاوردهای مثبتی داشته است ولی نه به این مفهوم که با این برجام همه مشکلات حل خواهد شد.

با این بدعهدی‌ها باید چه کرد؟
دو گزارشِ سه ماهِ بعد از برجام وزارت خارجه به کمیسیون امنیت ملی ارائه کرده است. در یکی از قسمت‌های این گزارش عهدشکنی‌ها و پیمان‌شکنی‌هایی که آمریکا داشت را فهرست کردیم. در زمینه‌های مختلف بوده است و خود وزارت خارجه هم بر این باور هست. اشکال برخی از دوستان این است که به جای این که یقه آمریکایی‌ها را بگیریم یقه خود مثلا آقای ظریف را می‌گیریم. فکر می‌کنیم تیم مذاکره‌کننده سازش کرده است و کوتاه آمده است. چنین چیزی نیست.

این گذشته است و برای الان باید یک فکری شود. این که بدعهدی شود و ما نگاه کنیم درست نیست.
معتقدم قانونی هم قبلش داشتیم و هم می‌توان محکم‌تر به دولت الزام کنیم متناسب با بدعهدی آمریکا باید مقابله شود. این نمی‌شود که فقط بگوییم آمریکایی‌ها بدعهدی کردند.

یعنی برخی از تعهدات را انجام ندهیم؟
بله. باید یک فکری شود. برخی با همین بدعهدی می‌گویند می‌خواهیم کل برجام را برهم بزنیم. این درست نیست.

در الزامات ۹ گانه رهبری هم آمده بود که گام به گام این کار انجام شود.
آن الزامات هم در واقع گزارشی که وزارت خارجه داشته است تلاش این بوده است که در چارچوب این الزامات عمل کند. بالاخره موضوع برجام بحثی است که در شورای عالی امنیت ملی مورد توجه است و تمام مصوبات این شورای عالی امنیت ملی از سوی رهبری رصد می‌شود. اینگونه نیست که وزارت خارجه بخواهد سرخود کارهایی انجام دهد.
در عین حال خود وزارت امور خارجه هم معتقد است این عهدشکنی‌ها وجود داشته است. تمام تلاش خود را داشتند که در چارچوب الزامات عمل کنند. من فکر می‌کنم که اگر قرار است این بدعهدی‌ها ادامه یابد مجلس باید حداقل برخی ضوابط را برای وزارت خارجه تعیین کند که آن‌ها احساس نکنند الی‌الابد قرار است اینها بدعهدی کنند و ما نگاه کنیم.

کمیسیون امنیت ملی این کار را کنند؟
بله. حتما معتقد هستیم که باید با بدعهدی‌های آمریکا مقابله کرد.

شما دندانپزشکی و علوم قضایی هم قبول شده بودید. وارد رشته علوم سیاسی دانشگاه امام صادق (ع) می‌خوانید.
بعد از فراغت از مقطع فوق لیسانس من خدمت آیت‌الله مهدوی کنی رسیدم و گفتم ما می‌خواهیم دولت تشکیل دهیم. این برای سال ۷۵ است. ایشان کمی‌نگاه کردند و گفتند بروید درس خود را ادامه دهید دولت چیست. من هم نخست‌وزیر بودم و هم وزیر کشور و هم فرمانده کمیته و ... بودم. هیچ فایده‌ای ندارد و به دنبال درس خود باشید.
من فکر می‌کنم واقعاً انگیزه علمی‌ما در دانشگاه امام صادق داشتیم. بحث سیاست را دوست داشتیم. لذا رشته علوم سیاسی را دنبال کردم. با این که پزشکی قبول شدم و علوم قضایی رشته علوم سیاسی را تعلق خاطر داشتم.

از همه طیف در دانشگاه امام صادق حضور دارند.
بله. این هم یکی از خصوصیات آیت‌الله مهدوی کنی بود. من یک روز به ایشان گفتم ما از لحاظ عاطفی و اخلاقی به شما تعلق خاطر داریم. اجازه دهید از لحاظ سیاسی یک مقدار همانند شما فکر نکنیم. ایشان گفتند یک مقدار نه خیلی. من همین را می‌خواهم و درس خود را بخوانید و معیارها را بشناسید و خطوط اصلی را حفظ کنید.

چه خصلتی ایشان داشتند که با هر یک از دانشجویان ایشان چه قدیم و چه جدید صحبت می‌شود، کلاس اخلاق ایشان را بی‌نظیر می‌دانند.
ایشان اول صبح روز شنبه که شروع هفته بود درس اخلاق داشتند. بعد هم خیلی فضا باز بود و پرسش و پاسخ‌های سیاسی داشتند. سیاست عملی را با اخلاق نظری توامان داشتند. ما هم انجا آزادانه نظر می‌دادیم. خاطرات زیادی دارم. یک نوع حریتی داشتند که حتی اساتیدی که به آنجا می‌آمدند را اگر نام ببرم شما تعجب می‌کنید. از آدم‌هایی که سکولار بودند ولی علم سیاست داشتند و ایشان منعی نمی‌کردند که آن‌ها بیایند و درس بدهند. حقیقتاً اخلاق آیت‌الله مهدوی کنی سیاسی نبود. سیاست ایشان اخلاقی بود. خیلی برای من اهمیت داشت. ما سعی می‌کنیم اصل را سیاست بگیریم و سعی می‌کنیم متناسب با آن یکسری از اخلاقیات را رعایت کنیم. اگر خیلی‌ هنر کنیم. ایشان اساساً اخلاقی بودند و سعی می‌کردند با آن زمینه مسائل سیاسی را ببینند.

موضوع پایان‌نامه دکترای شما چه بود؟
ولایت فقیه بود. در مقطع فوق لیسانس موضوع من دموکراسی در نظام ولایت فقیه بود و هم در مقطع دکترا مشروعیت در نظام ولایت فقیه

مرحوم آیت‌الله عمید زنجانی هم استاد شما بودند.
بله. ما صاحب یک سبکی در این بحث ولایت فقیه شدیم که نظریاتی می‌گویند ولی فقیه در عصر غیبت انتصابی است و خیلی از علما این گونه نظر دارند و یکسری هم می‌گویند انتخابی است. مشروعیت فقط مردمی‌است و آنها اذعان می‌داشتند مشروعیت فقط الهی است.ما در اینجا با استناد به ادله فقهی ثابت کردیم که هم بخشی انتصاب است و هم بخشی انتخاب است.

این هم در جلسه دبیرخانه خبرگان رهبری مطرح کردید و مورد تشویق هم قرار گرفته است.
بله. مشروعیت الهی و مشروعیت مردمی‌توامان است. من یک بار دیدم رهبری در مورخ ۱/۱/ ۸۹ در مشهد مقدس این تعبیر را دارند. در سایت ایشان هم موجود است که در جمهوری اسلامی‌علاوه بر مشروعیت الهی مشروعیت مردمی‌هم لازم داریم.

دروس حوزوی را با آیت‌الله سید رضی شیرازی خواندید. تا کجا خواندید؟
من درس رسائل مکاسب را نزد ۲ بزرگوار که یکی مرحوم شد مرحوم سید علی گلپایگانی بود خواندم

الان می‌توانید لباس بپوشید.
من تنها در جبهه این لباس را پوشیدم.

به شما می‌آید.
شما با این برنامه می‌خواهید ما را آخوند کنید.

من در سوابق شما خواندم که سال ۶۷ وارد نخست‌وزیری شدید و شما را معاون دفتر ارتباط با نخست‌وزیر با ائمه جمعه قرار دادند. با علما ارتباط خوبی داشتید.
ما خاطرات زیادی تقریبا با همه امامان جمعه داشتیم. برنامه ریزی می‌کردیم و ۳۰۰ امام جمعه را به پالایشگاه آبادان می‌بردیم تا بازدید داشته باشند. بعد از جنگ بود دیگر، یا برخی از صنایع را ببینند.

در سال ۶۶ در حج خونین به عنوان مبلغ حضور داشتید.
بله. در بعثه رهبری به عنوان یکی از واحدهای زبان‌دان بودم. آن زمان هم زبان انگلیسی و هم زبان عربی در دانشگاه امام صادق خوانده بودیم. ۶۰-۵۰ نفر مبلغ زیر مجموعه من بودند.

آن فاجعه سنگین تر بود یا این فاجعه منا؟
ابعاد فاجعه منا بیشتر بود. در آنجا ما به این صورت بی‌لیاقتی و بی‌کفایتی و بی عرضگی ماموران را نداشتیم. در آنجا تعمدی هم در کار بوده است. آن پل هجوم که صفی از شرطه‌ها ایستادند و از آن سمت که زائران برای زیارت مسجد‌الحرام آمدند از این سو شرطه‌ها مانع بودند. بیشتر جمعیت روی هم له شدند. من چون در حج خونین بودم می‌فهمیدم این فاجعه منا یعنی چیست.برخی مواقع دست یک نفر را می‌کشیدیم دست او کنده می‌شد ولی خود او را نمی‌توانستیم نجات دهیم از بس جمعیت زیاد بود. ما آن زمان یکی از سپرهای شرطه‌های سعودی را گرفتیم و بالای جمعیت بردیم و جمعیت یک نفسی کشید. بر سر من با توم الکتریکی زدند و تا فردا صبح بیهوش بودم.این فاجعه دردناک‌تر بود چون واقعاً اگر نگوییم تقصیرکار بودند بی‌مبالاتی شده.
در آنجا عمداً می‌خواستند عده‌ای را بکشند و تا اندازه‌ای جاهل بودند که آدم می‌فهمد که برخی از این تفکرات و داعش زاییده آن‌ها است، فردا صبح روزنامه عکاض تیتر زده بودند که ایرانی‌ها می‌خواستند کعبه را بدزدند و در قم نصب کنند. روزنامه عکاض و روز بعد از آن فاجعه بود. در ذهن اینها این چنین ایجاد کرده بودند. من معتقدم آل سعود باید تقاص این خیانت‌ها را پس دهد.